احمد حاجى شريف ( عطار اصفهانى )
365
اسرار گياهان دارويى ( فارسى )
3 - اگر قدرى از آن در دندان پوسيده گذارده يا ماليده شود براى تسكين درد دندان نافع است . 4 - ماليدن آن به چشم براى افزايش بينايى مفيد است . 5 - آن را در آب حل كنيد و در گوش بچكانيد . براى كاهش سنگينى گوش نافع است . 6 - ضماد آن سرسوزه را باز مىكند . 7 - مشمع آن براى رفع جراحات مصرف مىشود . ريشهء جاوشير خواص درمانى : 1 - ضماد گرد آن براى درمان زخمهاى كهنه و استخوان عارى از گوشت مؤثر است . 2 - شياف آن براى باز كردن قاعدهء زنان و اخراج جنين مرده مفيد مىباشد . گياه جعده كاجى نامهاى ديگر : عنبربيد - گلاربه - صنوبر الارض - جعده - جعده Yvette - Bugle - Ground pine - Yellow bugle - Bulge مشخصات : گياهى است از خانوادهء نعنا Labiatae ، علفى و يك ساله با ساقهء چهارگوشه و پوشيده از تار كه بلندى آن كمى كمتر از نيم متر است . برگهاى آن بريدگىهاى عميق دارد ، معمولا اين بريدگىها هر برگ را به سه قسمت تقسيم مىكند كه روى هريك از آن سه قسمت پوشيده از كرك و در كنارهء آنها خارهاى كوچك با حالت چسبندگى دارند . گسترده روى زمين است . گلهاى آن سفيد مايل به زرد با بوى تند و طعم آنها كمى تلخ است . اين گياه در نقاط نمناك مناطق مديترانه مىرويد . در ايران در ارتفاعات البرز و حصاربند و در شمال ايران در گيلان بين كبوترچاك و پاكده و در آذربايجان بين تبريز و خوى بهطور خودرو ديده مىشود . طبيعت آن : گرم و خشك است . خواص درمانى : 1 - نوشيدن 4 / 3 تا يك ليوان از آب دمكردهء آن به نسبت سن مدر و قاعدهآور است ، اخلاط را لطيف مىكند ، فراموشى را كاهش مىدهد و ذهن را تقويت مىنمايد ، براى درمان استسقاى سرد و يرقان سياه و تبهاى بلغمى و سوداوى نافع است ، ضد كرم است و براى اخراج كرم كدو و كرم روده مصرف مىشود ، براى تحليل گاز و نفخ و رفع سخت ادرار كردن و خرد كردن سنگ مثانه و پاك كردن زخم و تسكين درد مفاصل مفيد مىباشد . 2 - ضماد تازهء آن براى پاك كردن زخمهاى كهنه و التيام آنها مفيد است . 3 - پاشيدن گرد خشك آن براى خشك كردن و التيام زخمها نافع است . تذكر : مضر معده است و سردرد مىآورد . مصلح آن حماما است .